🧬 Gujarat : હવે પુરાવા નહીં નષ્ટ થાય: ગુજરાતની સ્માર્ટ ફોરેન્સિક વેન કેવી રીતે પકડે છે ગુનેગારોને?

ગુજરાતમાં ગુનેગારો માટે હવે બચવું લગભગ અશક્ય બની ગયું છે. કલ્પના કરો કે કોઈ જગ્યાએ ગુનો બને અને ગણતરીની મિનિટોમાં આખી લેબોરેટરી ત્યાં પહોંચી જાય! હા, આ કોઈ ફિલ્મની વાર્તા નથી પણ ગુજરાતની વાસ્તવિકતા છે. રાજ્યમાં કાર્યરત ૪૭ મોબાઈલ ફોરેન્સિક વેન (MFVs) અત્યારે પોલીસ માટે વરદાન સાબિત થઈ રહી છે.
🚀 Gujarat : બે વર્ષમાં ૩૭ હજારથી વધુ ક્રાઈમ સીન પર ત્રાટકી આ ‘મિનિ લેબોરેટરી’
Gujarat : છેલ્લા બે વર્ષના આંકડા જોઈએ તો આ વેન્સ ૩૭,૨૬૯ થી વધુ ક્રાઈમ સીન પર પહોંચી ચૂકી છે. આ માત્ર ગાડીઓ નથી, પણ ચાલતી-ફરતી હાઈ-ટેક લેબોરેટરી છે. આ વેનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ છે કે ગુનાના સ્થળે પુરાવા નષ્ટ ન થાય અને તપાસને તાત્કાલિક ગતિ મળે. વર્ષ ૨૦૨૪માં તો ૨૮ વેનને કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયના આદેશ મુજબ વધુ આધુનિક બનાવવામાં આવી છે.
🧬 હાઈ-ટેક કિટ્સ અને માઈક્રોસ્કોપ: શું છે આ વેનની અંદર?
Gujarat : આ મોબાઈલ ફોરેન્સિક વેનમાં એવા સાધનો છે જે કદાચ તમે સીસીઆઈ (CSI) જેવી હોલીવુડ સીરીઝમાં જોયા હશે. તેમાં ૧૨ વિશેષ વૈજ્ઞાનિક કિટ્સ છે, જેમાં ડીએનએ (DNA), નાર્કોટિક્સ સ્ક્રિનિંગ, ગન શૉટ રેસિડ્યુ અને વિસ્ફોટકોની તપાસ માટેના આધુનિક સાધનો સામેલ છે.
એટલું જ નહીં, આ વેન સ્ટીરિયો માઇક્રોસ્કોપ, GPS બોડી-વોર્ન કેમેરા, અને હાઈ ઇન્ટેન્સિટી ફોરેન્સિક લાઇટ સોર્સથી સજ્જ છે. આનો ફાયદો એ છે કે લોહીના ડાઘ, ફિંગરપ્રિન્ટ્સ કે ટાયરના નિશાન જેવી નાની કડીઓ પણ સ્થળ પર જ તપાસી શકાય છે.
⚖️Gujarat : વડાપ્રધાન મોદીનું વિઝન અને નવા કાયદાની તાકાત
Gujarat : ગુજરાતમાં ફોરેન્સિક સાયન્સનો પાયો તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી અને હાલના વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ નાખ્યો હતો. આજે તેમના જ વિઝનને મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ આગળ વધારી રહ્યા છે. નવા ફોજદારી કાયદા મુજબ, ૭ વર્ષથી વધુ સજાપાત્ર ગુનામાં હવે ફોરેન્સિક તપાસ ફરજિયાત છે, જેના કારણે આ વેન્સની ભૂમિકા અનેકગણી વધી ગઈ છે.
📊 આંકડાની નજરે તપાસની સફળતા
આ વેન્સે કયા પ્રકારના ગુનામાં મદદ કરી છે? તેના પર એક નજર કરીએ:
- મર્ડર: ૧૫૨૯ કેસ
- બળાત્કાર/પૉક્સો: ૩૭૪૬ કેસ
- નાર્કોટિક્સ: ૧૯૬૮ કેસ
- જીવલેણ અકસ્માતો: ૯૦૨૨ કેસ
- ચોરી/લૂંટ: ૩૪૮૬ કેસ
ખાસ કરીને પૉક્સો અને બળાત્કાર જેવા ગંભીર કિસ્સાઓમાં જૈવિક પુરાવાઓનું સંરક્ષણ કરવું ખૂબ જરૂરી હોય છે, જ્યાં આ વેન ગેમ-ચેન્જર સાબિત થાય છે.
🏁 ફલશ્રૃતિ
ગુજરાતની આ મોબાઈલ ફોરેન્સિક વેન તપાસની જૂની પદ્ધતિઓને બદલી રહી છે. હવે વિજ્ઞાન સીધું ઘટનાસ્થળે પહોંચે છે, જેનાથી માત્ર તપાસ ઝડપી નથી બનતી, પણ કોર્ટમાં ગુનેગાર સામેનો કેસ પણ લોખંડી બને છે.
Gujarat : દરેક બાળકને મળશે હેલ્થ પાસપોર્ટ! જન્મથી 18 વર્ષ સુધીની મેડિકલ હિસ્ટ્રી રહેશે એક જ કાર્ડમાં
