મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : મધ્યપૂર્વના યુદ્ધ વચ્ચે ભારતનો મોટો વિજય! જાણો કેવી રીતે સાઉદી અરેબિયાથી નીકળેલું ‘શેનલોંગ’ જહાજ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના ભયાનક તણાવ અને યુદ્ધ વચ્ચે સુરક્ષિત રીતે મુંબઈ પહોંચ્યું. શું હવે પેટ્રોલ-ડીઝલ સસ્તા થશે? વાંચો રોમાંચક અહેવાલ.
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : મધ્યપૂર્વના યુદ્ધ વચ્ચે ભારતનો મોટો વિજય
સમગ્ર વિશ્વની નજર અત્યારે મધ્યપૂર્વ (Middle East) પર ટકેલી છે. યુદ્ધના પડઘમ વાગી રહ્યા છે, મિસાઈલો વરસી રહી છે અને સમુદ્રી માર્ગો લોહીથી ખરડાયેલા હોય તેવી સ્થિતિ છે. ઇઝરાયેલ, ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના વધતા તણાવને કારણે વૈશ્વિક અર્થતંત્રના પાયા હચમચી ગયા છે. આવી ગંભીર અને ડરની પરિસ્થિતિ વચ્ચે ભારત માટે એક અત્યંત રાહતના અને વિજય સમાન સમાચાર સામે આવ્યા છે.
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : સાઉદી અરેબિયાથી નીકળેલું અને લાખો ટન કાળું સોનું એટલે કે ક્રૂડ ઓઇલ લઈને આવતું જહાજ ‘શેનલોંગ’ (Shenlong) તમામ અવરોધો અને ખતરાઓને પાર કરીને મુંબઈના કિનારે સુરક્ષિત રીતે લાંગર્યું છે. આ સમાચાર માત્ર એક વેપારી ઘટના નથી, પરંતુ ભારતની ઉર્જા સુરક્ષા અને રણનીતિક સફળતાનું પ્રતીક છે.
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : કોણ છે આ ‘શેનલોંગ’ અને કેમ આ સફર આટલી જોખમી હતી?
મુંબઈ પોર્ટ પર જે જહાજ પહોંચ્યું છે તેનું નામ “Shenlong” છે. તે સુએઝમેક્સ (Suezmax) ક્લાસનું એક વિશાળ ઓઇલ ટેન્કર છે, જે લાઈબેરિયન ધ્વજ ધરાવે છે. આ જહાજ સાઉદી અરેબિયાના પ્રસિદ્ધ ‘રાસ તનુરા’ (Ras Tanura) બંદરેથી નીકળ્યું હતું. તેની અંદર લગભગ 1,35,335 મેટ્રિક ટન ક્રૂડ ઓઇલ ભરેલું છે.
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : આ જહાજની મુસાફરી જોખમી હોવાનું સૌથી મોટું કારણ છે ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ (Strait of Hormuz). અત્યારે મધ્યપૂર્વમાં યુદ્ધનો 12મો દિવસ ચાલી રહ્યો છે. હોર્મુઝના સાંકડા માર્ગમાં છેલ્લા 10 દિવસમાં 14 જેટલા જહાજો પર હુમલા થયા છે. કેટલાક જહાજોને મિસાઈલોથી તો કેટલાકને રિમોટ કંટ્રોલ બોમ્બથી નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે. આવા સંજોગોમાં શેનલોંગનું ભારત પહોંચવું કોઈ ચમત્કારથી ઓછું નથી.
જ્યારે મધદરિયે જહાજ ‘અદ્રશ્ય’ થઈ ગયું: ‘ડાર્ક મોડ’ની રહસ્યમય વ્યૂહરચના
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : આ મુસાફરી દરમિયાન એક સમયે એવો આવ્યો જ્યારે દુનિયાના ટ્રેકિંગ રડાર પરથી આ જહાજ અચાનક ગાયબ થઈ ગયું હતું. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના સૌથી જોખમી વિસ્તારમાંથી પસાર થતી વખતે શેનલોંગે તેની AIS (Automatic Identification System) ટ્રેકિંગ સિસ્ટમ બંધ કરી દીધી હતી. સમુદ્રી ભાષામાં તેને “Going Dark” કહેવામાં આવે છે.
આ વ્યૂહરચના પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય દુશ્મન દેશો કે આતંકી સંગઠનોના રડારથી બચવાનો હતો. જો કોઈ જહાજ તેની પોઝિશન જાહેર કરે, તો તેના પર મિસાઈલ હુમલા કે ડ્રોન એટેકનું જોખમ વધી જાય છે. અંધારામાં અને રડારની નજરથી બચીને આ જહાજે ભારત તરફ પોતાની સફર ચાલુ રાખી અને આખરે સફળતા મેળવી.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ: કેમ આ માર્ગ ભારત માટે ‘લાઈફલાઈન’ છે?
તમારા મનમાં પ્રશ્ન થતો હશે કે આ એક માર્ગ આટલો મહત્વનો કેમ છે? હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ઈરાન અને ઓમાન વચ્ચે આવેલો એક સાંકડો સમુદ્રી માર્ગ છે. વિશ્વના કુલ ક્રૂડ ઓઇલના વેપારનો 20% હિસ્સો માત્ર આ એક જ માર્ગ પરથી પસાર થાય છે. જો આ માર્ગ બંધ થઈ જાય, તો આખી દુનિયામાં તેલનો હાહાકાર મચી શકે છે.
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : ભારત વિશ્વનો ત્રીજો સૌથી મોટો તેલ વપરાશકાર દેશ છે. આપણે આપણી જરૂરિયાતનું મોટાભાગનું તેલ આયાત કરીએ છીએ. જો હોર્મુઝ માર્ગ ખોરવાય, તો ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ આસમાને પહોંચી શકે છે, જેની સીધી અસર સામાન્ય માણસના ખિસ્સા પર પડે છે. શેનલોંગના આગમનથી સાબિત થયું છે કે યુદ્ધના વાદળો વચ્ચે પણ ભારતનો તેલ પુરવઠો હજુ અકબંધ છે.
મુંબઈ પહોંચ્યા પછી હવે આગળ શું થશે?
શેનલોંગ અત્યારે મુંબઈના જવાહર દ્વીપ ટર્મિનલ (Jawahar Dweep Terminal) પર લંગર નાખી ચૂક્યું છે અને તેમાંથી ક્રૂડ ઓઇલ ઉતારવાની પ્રક્રિયા પૂરજોશમાં શરૂ કરી દેવામાં આવી છે. આ તેલને પાઈપલાઈન દ્વારા મુંબઈના મહુલ વિસ્તારમાં આવેલી રિફાઈનરીઓમાં મોકલવામાં આવશે. ત્યાં આ કાચા તેલનું શુદ્ધિકરણ થશે અને તેમાંથી પેટ્રોલ, ડીઝલ અને અન્ય ઇંધણ તૈયાર કરવામાં આવશે જે તમારા વાહનો સુધી પહોંચશે.
ભારત સરકાર અને પીએમ મોદીની સક્રિયતા
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : આ કટોકટી વચ્ચે ભારત સરકાર શાંત બેસી રહી નથી. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તાજેતરમાં જ બહેરીનના રાજા અને સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સ સાથે ફોન પર વાતચીત કરી પરિસ્થિતિની સમીક્ષા કરી છે. ભારત સતત એ પ્રયાસ કરી રહ્યું છે કે યુદ્ધની અસર દેશની ઉર્જા સુરક્ષા પર ન પડે.
હજુ પણ હોર્મુઝ વિસ્તારમાં ભારતનાં આશરે 28 જહાજો અને સેંકડો ભારતીય નાવિકો કાર્યરત છે. ભારતીય નૌસેના અને સંબંધિત વિભાગો આ તમામ જહાજો પર સતત નજર રાખી રહ્યા છે.
શું તેલના ભાવ $100 ને પાર કરી જશે?
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : બજારના નિષ્ણાતો માને છે કે જો મધ્યપૂર્વમાં તણાવ લાંબો સમય ચાલશે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાચા તેલની કિંમત $100 પ્રતિ બેરલ થી ઉપર જઈ શકે છે. જો આવું થશે, તો વિશ્વભરમાં મોંઘવારીનું નવું મોજું ફરી વળશે. જોકે, રશિયા અને અમેરિકા પાસેથી પણ ભારત તેલની ખરીદી વધારી રહ્યું છે જેથી મધ્યપૂર્વ પરની નિર્ભરતા ઓછી કરી શકાય.
ફલશ્રૃતિ
મધ્યપૂર્વ યુદ્ધ : શેનલોંગનું મુંબઈ આગમન એ ભારત માટે માત્ર તેલનો જથ્થો નથી, પરંતુ એક આશ્વાસન છે કે ગમે તેવા કપરા સંજોગોમાં પણ દેશની ગતિ રોકાશે નહીં. જ્યારે દુનિયા યુદ્ધના ડરમાં જીવી રહી છે, ત્યારે ભારતની આર્થિક રફ્તાર જાળવી રાખવા માટે આ એક મોટી જીત છે.
Gujarat Police । લુખ્ખા તત્વોની ગુંડાગર્દી માટે પોલીસ જવાબદાર..? । Vimarsh ।
